Wody Karkonoszy cd.

Środowiska wodne w Karkonoszach występują w trzech odmiennych typach obiektów: wodach płynących, wodach stojących i torfowiskach. Zasoby wodne Karkonoszy są dość duże, a sieć hydrograficzna jest bardzo rozbudowana.
Głównym grzbietem Karkonoszy biegnie europejski dział wodny, rozgraniczający dorzecza Łaby i Odry oraz oddzielający zlewiska Morza Bałtyckiego i Morza Północnego. Obszar Karkonoskiego Parku Narodowego odwadniany jest przede wszystkim przez dwie zlewnie lewych dopływów Bobru - Kamiennej i Łomnicy. Zlewnie te ograniczone są działami wodnymi wyznaczonymi w znacznej części grzbietami górskimi.

Na zachodzie i północnym zachodzie zlewnię Kamiennej od zlewni Izery - prawego dopływu Łaby oraz od zlewni Kwisy i Kamienicy -dopływów Bobru, oddzielają Góry Izerskie. Od południowego-wschodu zlewnia Łomnicy graniczy ze zlewniami górskich dopływów Bobru: Złotnej i Świdnika, dokąd sięga fragment otuliny parku (na Lasockim Grzbiecie).
W Karkonoszach wyróżnia się cztery główne typów cieków górskich, tj.: potoki stokowe, potoki śródrumowiskowe, potoki dolinne i potoki dolinno-wąwozowe.

Potoki stokowe to najliczniejsze wśród górskich cieków w Karkonoszach. Tworzą one sieć dopływów niskiego rzędu większych potoków i stanowią górne, źródliskowe odcinki cieków głównych. Nie posiadają ukształtowanych dolin. Podczas okresów wezbraniowych często opuszczają lokalnie stare koryta. Charakteryzują się przeciętnie małymi przepływami. W okresach suszy zasilane są wodami podziemnymi. Rozmiary koryt są niewielkie zaś zmiany korytowe następują łatwo przez oddziaływanie czynników naturalnych i sztucznych.

Potoki śródrumowiskowe - płyną pod ziemią w przemytym rumowisku skalnym aż do zmiany warunków na stoku, dzięki którym ich wody wydostają się stopniowo na powierzchnię kształtując normalne cieki. Ruch wody w tych potokach jest swobodny i ma charakter turbu-lentny. Głębokość ich jest różna i zmienia się w miarę przemieszczania się ich w dół. Potoki te są przeważnie dość krótkie i stanowią niewielkie odcinki dłuższych cieków - najczęściej typu stokowego.
Potoki dolinne - są ciekami płynącymi dnami wyraźnie zarysowanych zagłębień dolinnych. Ich koryta mają charakter nieustabilizowany i często ulegają przemieszczeniom w wąskiej strefie dna doliny. Przeważnie są potokami wyższych rzędów, przyjmującymi dość dużą ilość dopływów - głównie typu potoków stokowych. Charakteryzują się relatywnie dużymi przepływami. W okresach suchszych zasilane są wodami podziemnymi (głównie wycieki i młaki). Koryta mają kamieniste, a ruch wody turbulentny.

Potoki dolinno-wąwozowe - płyną dnami głęboko wciętych dolin o charakterze wąwozów. Przeważnie stanowią odcinki potoków dolinnych w strefach sprzyjających intensywnej erozji wgłębnej. Koryta ich są stabilne i nie podlegają znaczącym przesunięciom. Ruch wody w korytach jest burzliwy i jego turbulencyjność wzrasta w miarę zwiększania się przepływów. Potoki te należą w przewadze do cieków wyższych rzędów o względnie dużych przeciętnych przepływach. W warunkach suchych wykazują względną stabilność odpływu.

Do wód stojących Karkonoszy zaliczamy nieliczne polodowcowe jeziora górskie, zwane stawami karkonoskimi. Reprezentowane są one przez Mały i Wielki Staw, typowe jeziora polodowcowe z okresu ostatniego zlodowacenia, które powstały w kotłach lokalnych lodowców górskich, zamkniętych morenami czołowymi. Oba stawy położone są we wschodniej części Karkonoszy, na północnych ich stokach.
 

Charakterystyka Wielki Staw Mały Staw
Wysokośc lustra wody [m n.p.m.] 1225 1183
Położenie(nazwa zlewni) dopływ Łomnicy Górna Łomnica
Głębokość maksymalna [m] 24,4 7,3
Głębokość średnia [m] 9,54 3,45
Długość linii brzegowej [m] 1540 756
Powierzchnia [ha] 8,321 2,881
Objętość [mln m3] 0,790 0,0999

Wybrane charakterystyki karkonoskich jezior polodowcowych

Do wód stojących tego obszaru zaliczane są także płytkie Śnieżne Stawki, położone na dnie Śnieżnych Kotłów. Stawki te pozbawione są powierzchniowego odpływu, a ich zasadniczą cechą są wyraźne wahania poziomu wody w ciągu roku. Spośród nich tylko 2 Śnieżne Stawki są stale wypełnione wodą, maksymalnie do głębokości około 1,5 m. Pozostałych 6 stawków międzymorenowych funkcjonuje tu tylko po bardzo obfitych opadach. Duże zasoby wodne znajdują się w wodach pokrywowych, wśród których w Karkonoszach można wyróżnić wody zwietrzelinowe, wody torfowe i młaki.

Powierzchniowo największy i podstawowy zbiornik wód podziemnych w Karkonoszach znajduje się w utworach stokowych. Najbardziej uwodnioną częścią karkonoskiego górotworu jest strefa przypowierzchniowa. Występuje tu dużo naturalnych wypływów wód podziemnych. Wypływy te cechują się niskimi wydajnościa-mi. Wydobywające się na powierzchnię niewielkie ilości wód mają ograniczone możliwości koncentracji w strefach wylotowych ze względu na gliniaste zwietrzeliny. Dlatego też na terenie Karkonoszy występuje niezbyt duża ilość źródeł, a przeważają nieskoncentrowane rodzaje naturalnych wypływów wód podziemnych. Źródła stanowią zaledwie około 20% stałych wypływów. Wycieki mogą stanowić pewne powierzchnie, z których wysączają się wody. W dolnych częściach nawilgoconych obszarów wody wycieków stopniowo koncentrują się dając początek strumykom.

Wody torfowe występują w pokrywach organicznych na dość znacznie rozprzestrzenionej powierzchni mokradeł w Karkonoszach. Przeciętnie bardzo wysoki stopień uwodnienia masy organicznej powoduje stosunkowo duże nagromadzenie wody w tym typie pokryw. Zasoby wodne organicznych poziomów mokradeł cechują się dużą stabilnością. Odpływ powierzchniowy stały lub okresowy występuje z przeważającej części terenów zatorfionych Karkonoszy, w formie ukształtowanych w dolnych partiach pojedynczych strumyków lub całych ich systemów. Posiadają one dość wydatnie zmienione niektóre cechy fizykochemiczne, zarówno w stosunku do wód podziemnych jak i powierzchniowych. Stałe torfowiska zasilane są w głównej mierze wodami podziemnymi.

Młaki są to niewielkie, zatorfione lub zabagnio-ne płaty stoków, zasilane naturalnymi wypływami wód podziemnych. Wypływy te znajdują się ukryte pod warstwą torfowo-roślinną. Najliczniejsze w Karkonoszach są młaki wypływowe.

Wielki Staw Mały Staw Rzeka Kamieńczyk Kaskady Łomniczki Wodospad Szklarki